Hoort de winter voor jou bij schaatsen op tv, dan ben je in goed gezelschap. Op zaterdagmiddag zit menige huiskamer vol voor de beslissende rit van de 5000 meter, op maandagochtend worden de weekendtijden op het werk nog eens uitgeplozen en tijdens een kampioenschap sta je pas op als de laatste schaatser binnen is. Makkelijk is de sport niet voor je scherm en je verbinding. Rijders vliegen door de bocht, camera’s draaien de volle ronde mee en het tijdschema schuift voortdurend.
Een lijst met wedstrijden of zenders die je gegarandeerd ziet, vind je hier niet; zoiets verandert elk seizoen. Dit artikel helpt je vooral met drie dingen: je schaatswinter vooruit plannen, beeld en geluid afstemmen op de sport en de kleine missers vermijden die een middag Thialf op de bank bederven. Extra handig als dezelfde tv ook dienstdoet voor films en series uit hetzelfde pakket.
Een winter vol wereldbekers en kampioenschappen
Het langebaanseizoen draait om de wereldbeker van de ISU, de internationale schaatsunie, beter bekend als de World Cup. In grote lijnen van november tot maart doet dat circuit ijsbanen in Europa aan, maar ook de snelle banen op hoogte in Noord-Amerika. Per World Cup-weekend wordt er meestal twee of drie dagen geschaatst, met steeds verschillende afstanden op één dag. Bovenop die reeks komen de kampioenschappen: het EK, het WK afstanden en de WK’s allround en sprint, waarbij een rijder meerdere afstanden schaatst en alles samenkomt in één eindklassement.
Voor Nederland is Heerenveen het middelpunt: in Thialf worden onder meer de nationale kampioenschappen gehouden. Hoe de kalender en de wedstrijdvormen eruitzien, kan van seizoen tot seizoen veranderen. Voor officiële reglementen, kalenders en uitslagen ga je naar de website van de ISU, voor Nederlandse wedstrijden naar de schaatsbond KNSB en voor alles rond de Heerenveense baan naar thialf.nl. Op Wikipedia staat achtergrond over de wereldbeker schaatsen en over langebaanschaatsen in bredere zin.
De langebaan is lang niet alles. Op kunstijs rijden marathonschaatsers de hele winter door hun wedstrijden, en valt er echte vorst, dan richt iedereen zich op het natuurijs. Onvermijdelijk volgt dan de discussie of er weer een Elfstedentocht komt, iets wat alleen kan als het ijs over de volledige route sterk genoeg is. In het pakket van IPTV Totaal zit sport gewoon naast live tv, films en series, zonder los sportabonnement. Wat er aan sport in zit en welke kijkvoorwaarden gelden, staat op IPTV sport; garanties voor specifieke wedstrijden geven we niet.
Even bijspijkeren: hoe werkt langebaanschaatsen?
Ben je nieuw als kijker, of zitten de kinderen voor het eerst mee te kijken? Deze spelregels maken in een paar minuten duidelijk wat er gebeurt:
- Op de klassieke afstanden van 500, 1000 en 1500 meter komen zowel mannen als vrouwen in actie. Voor vrouwen komen daar de 3000 en 5000 meter bij, voor mannen de 5000 en 10.000 meter.
- Er wordt geschaatst op een ovaal van 400 meter met een binnen- en een buitenbaan. Twee rijders gaan samen van start en steken elke ronde op het kruisingsstuk over naar de andere baan, waardoor de afstand voor allebei precies gelijk is.
- Over de winnaar beslist de tijd, niet de vraag wie in een rit het eerst finisht. Er wordt gemeten in honderdsten van seconden, en een uitslag is pas definitief als ook de laatste rit voorbij is.
- Bij een massastart staat het hele veld tegelijk aan de start en verdienen rijders punten in tussensprints. In de ploegenachtervolging nemen twee teams van drie het tegen elkaar op, elk startend aan een andere kant van de baan.
- Een allroundtoernooi omvat vier afstanden: de kortste is de 500 meter, de langste de 5000 of 10.000 meter. Alle tijden worden naar punten omgerekend en het laagste totaal wint. Bij een sprinttoernooi rijden de deelnemers de 500 en de 1000 meter elk twee keer.
Wie te snel wegspringt, maakt een valse start, en daar kent het reglement weinig genade. Daarnaast vreten herstarts, valpartijen en lange dweilpauzes tijd, zodat het hele schema opschuift. Het gevolg: een schaatsuitzending loopt regelmatig uit, en de rit waar jij op zit te wachten komt pas later. Wil iemand in huis daarna een film uit het pakket opzetten, spreek dan op tijd af wie wanneer de tv krijgt.
Je kijkwinter inrichten: zenderlijst, favorieten en tv-gids
Een goede eerste zet is een favorietenlijst die alleen voor sport bedoeld is. Vrijwel elke IPTV-app kan een paar zenders groeperen, waardoor je niet eindeloos hoeft te zappen als de eerste rit bijna begint. Welke zenders jij daarin wilt, zoek je op in de zenderlijst. Omdat films, series en live tv in hetzelfde totaalpakket zitten, scheelt zo’n aparte sportlijst flink wat zoekwerk.
Het andere deel van het werk doet de elektronische programmagids (EPG). Zoek in de tv-gids op ‘schaatsen’, als je app dat kan, en koppel een herinnering aan elke wedstrijd die je wilt zien. Meer over zoeken, herinneringen en een tv-gids die leeg blijft, vind je in De tv-gids (EPG) bij IPTV: zoeken, herinneren en meer.
- Menu’s zien er per app anders uit en verschuiven na updates. Staat een functie niet waar je hem zoekt, open dan de opties van de zender zelf; vaak lukt dat door de OK-knop even ingedrukt te houden.
- Een herinnering vijf tot tien minuten voor de eerste rit is ideaal. Zo heb je de tv aan, de app open en het geluid op het juiste niveau zodra het begint.
- Bedenk dat een blok in de tv-gids de hele uitzending beslaat, inclusief een eventuele voorbeschouwing, en dat de eindtijd een inschatting is. Over één specifieke rit zegt het dus weinig.
Bijna 60 km/u en toch vloeiend beeld
Een sprinter op de 500 meter komt tot ongeveer 60 km/u, en de camera zit hem door elke bocht en over elk recht stuk op de hielen. Moeilijker wordt het voor vloeiend beeld niet. Drie instellingen doen hier het meeste werk.
Framerate en uitzending op één lijn
Sport wordt in Europa doorgaans uitgezonden met 50 beelden per seconde. Werkt je box op 60 Hz, dan zet hij dat ritme om voordat het beeld je tv bereikt, met kleine, regelmatige hikjes als gevolg. Je ziet ze het best wanneer de camera een rijder volgt langs de tribune. Zoek op je box naar een instelling als ‘framerate aanpassen aan de inhoud’; naam en plaats hangen af van het apparaat en de softwareversie.
Motion smoothing: liever laag dan hoog
Veel tv’s van nu vullen bewegingen aan met berekende tussenbeelden. Die techniek, motion smoothing (beeldinterpolatie), kan bij schaatsen best helpen als je hem laag of middelhoog zet. In de hoogste stand ontstaan soms halo’s rond armen en schaatsijzers. Vergelijk een paar ritten met en zonder: jouw ogen zijn hier de beste scheidsrechter.
Kabel boven wifi
Een constante verbinding is meer waard dan een hoge piek in de snelheidstest. Trek je een netwerkkabel (ethernetkabel) van router naar tv-box, dan ben je af van de meeste korte onderbrekingen die bij draadloos streamen horen. Gaat dat niet, dan kan mesh-wifi met slim geplaatste punten in een ruimer huis het bereik verbeteren; zie Een stabiel IPTV-signaal door het hele huis met mesh-wifi. Voor richtwaarden en een eenvoudige berekening lees je De juiste internetsnelheid voor IPTV in HD en 4K.
Achterlopend beeld, maar geen spoilers
Elk tv-signaal dat over internet komt, heeft een achterstand op de werkelijkheid. Vaak is dat een handvol seconden, soms aanzienlijk meer, afhankelijk van zender, app en buffer. Er is dan niets kapot: dit is gewoon de reistijd van het beeld. Wat de spanning bederft, komt van buiten: gejuich van de buren, een groepsapp die volloopt of een uitslagenapp die de tijd al toont terwijl jouw schaatser nog een ronde te gaan heeft.
- Vraag vrienden en familie om met reageren te wachten tot na de laatste rit, of zet de groepschat tijdelijk op stil.
- Gebruik niet tegelijk een tv en een tablet voor dezelfde wedstrijd. Hun vertraging verschilt vrijwel altijd, waardoor elke finish twee keer voorbijkomt.
- Na een pauze is het slim om te controleren of je nog live kijkt. Sommige apps blijven achterlopen tot je zelf weer op ‘live’ drukt.
- Zet meldingen van nieuws- en uitslagenapps tijdens de wedstrijd uit, of activeer de focusmodus op je telefoon.
Meerdere afstanden op één dag, en iedereen tevreden
Op een World Cup-dag volgen de afstanden elkaar in hoog tempo op, en bij een allround- of sprinttoernooi gaat het van begin tot eind om het klassement. Soms wil je er toch iets anders naast zien, zoals een Eredivisie-wedstrijd op zondagmiddag terwijl de slotritten nog bezig zijn. Of je huisgenoot kiest intussen voor een serie, die gewoon in hetzelfde totaalpakket zit. Je kunt dan een tweede scherm in dezelfde kamer neerzetten, of uitwijken naar een tv elders in huis.
Welke oplossing je ook kiest, iedere stream vraagt zijn eigen stuk bandbreedte. Reken op zo’n 10 Mbit/s stabiel per HD-stream en ongeveer 25 Mbit/s per 4K-stream, met marge voor de rest van het gezin. Hoeveel schermen je gelijktijdig mag gebruiken, verschilt per abonnement; zoek dat uit voordat je erop bouwt. In Tv in meerdere kamers met IPTV multiroom lees je hoe je apparaten en netwerk verstandig verdeelt. Probeer de opstelling eerst uit op een kalme avond, ruim voor de dag dat de wereldtitel op het spel staat.
Geluid: verstaanbaar commentaar met Thialf-sfeer
In een volle ijshal hangt een sfeer die je nergens anders hebt: de tribune kleurt oranje, bij elke rondetijd gaat het publiek los en tussen de ritten klinkt muziek. Op je tv kan al dat rumoer het commentaar overstemmen, helemaal als het geluid uit de dunne speakertjes van een flatscreen komt.
- Draai de bas met een equalizer niet te ver open, anders overheersen trommels en toeters en mis je de tussentijden.
- Gebruik de spraak- of dialoogmodus van je tv of soundbar als die beschikbaar is; de stem van de commentator wordt dan duidelijker terwijl je de sfeer blijft horen.
- Loopt het geluid niet synchroon met het beeld, kijk dan in het menu bij audiosynchronisatie, ook wel ‘lipsync’ of ‘audiovertraging’ genoemd.
Voor veel mensen telt niet alleen hoe het commentaar klinkt, maar ook in welke taal het is. Een overzicht van Nederlandstalige zenders en informatie over ondertiteling vind je op onze pagina Nederlandse zenders, al kan het aanbod in de loop van de tijd veranderen.
Schaatsen op tv: het seizoen stap voor stap
Dit overzicht zet de fases van de schaatswinter onder elkaar, met bij elke fase de instelling waar je dan het meeste aan hebt. Exacte data verschillen van jaar tot jaar; volg daarvoor altijd de officiële bronnen.
| Fase | Wat er te zien is | Jouw actiepunt |
|---|---|---|
| Start: november en december | Openingswedstrijden van de World Cup, vaak met verschillende afstanden per dag | Sportzenders in een favorietenlijst zetten en een herinnering koppelen aan jouw afstanden |
| Midwinter | EK schaatsen en meer World Cup-wedstrijden | Je tv-box met een kabel aansluiten en de beeldinstellingen nogmaals controleren |
| Seizoensfinale | WK afstanden, WK allround, WK sprint en de laatste World Cup-ronde | Aanvangstijden nalopen, die afhangen van het land waar gereden wordt, en de tv vrijhouden |
| Tijdens strenge vorst | Natuurijsmarathons en de eeuwige vraag of de Elfstedentocht ooit terugkomt | Tv-gids en nieuws bijhouden: dit soort wedstrijden wordt vaak op korte termijn ingepland |
Eén pakket voor de hele schaatswinter
Van de eerste World Cup tot het laatste WK ben je zo’n vijf maanden verder. Steeds per maand verlengen is dan weinig praktisch; met een looptijd die jouw hele kijkperiode overspant, ben je meestal beter uit. IPTV Totaal biedt drie looptijden aan: € 19 voor 1 maand, € 59 voor 6 maanden en € 79 voor 12 maanden. Omgerekend is dat ca. € 9,83 per maand bij een halfjaar en ca. € 6,58 per maand bij een jaar. Het aanbod is bij elke looptijd hetzelfde: live tv, sport, films en series in één pakket. Wat er allemaal bij zit en hoe bestellen werkt, staat op de pagina IPTV-abonnement.
Wil je twee uitzendingen tegelijk bekijken, zoek dan meteen uit hoeveel schermen jouw abonnement toelaat. En zorg dat alles getest klaarstaat voordat de kampioenschappen losbarsten: tijdens een EK of WK wil je van je instellingen af kunnen blijven.
Vragen en antwoorden
Hoe kan een rit later beginnen dan de tv-gids aangeeft?
De tv-gids laat een vast blok zien dat de zender ruim van tevoren heeft ingepland. Op de baan raakt het schema vaak achter door een valse start, een valpartij, een rit die overgereden moet worden of een dweilpauze die uitloopt. Vertrouw daarom op het beeld in plaats van op de voortgangsbalk, en laat je herinnering liever iets te vroeg afgaan.
Kan ik de vertraging van mijn stream wegwerken?
Helaas niet. De omvang ervan wisselt per zender, per app en met de kwaliteit van je verbinding, maar vertraging hoort bij tv via internet. Je beste wapen is alles uitzetten wat je de uitslag kan verklappen voordat je hem zelf in beeld krijgt.
Zie ik het EK of WK schaatsen met IPTV Totaal?
Dat bepalen de zenders met hun programmering, en die is niet elk jaar hetzelfde. Check kort voor het kampioenschap de zenderlijst en de tv-gids. Vooraf beloven dat een bepaalde wedstrijd of een bepaald kampioenschap te zien zal zijn, kunnen we niet.
Welke beeldmodus is het fijnst bij schaatsen?
Kies als basis de standaard- of filmmodus en houd motion smoothing op laag of middelhoog. Dynamische modi blazen het contrast op, zodat het witte ijs fel gaat verblinden en je ogen sneller moe worden. Bij een lange wedstrijddag, van de 500 meter tot en met de lange afstanden, merk je dat meteen.
In het kort
Schaatsen op tv kijken zonder stress begint met wat voorwerk: een eigen sportlijst, herinneringen die op tijd komen, een framerate die bij de uitzending past en een verbinding die niet hapert, het liefst via een kabel. Zet tijdens de ritten je telefoon op stil, dan houdt elke finish zijn spanning, ook al loopt jouw beeld een paar seconden achter op de ijsbaan.